St Antonin ligt aan de rand van het Gresignebos, waar de Bonette in de Aveyron uitmondt. Aan de zuidkant ligt een geweldige falaise, de Roc d'Anglars. St Antonin is trots op zijn Romeinse roots: de naam Nobilis Vallis betekent immers "edele vallei".
Nobilis Valis (Noble Val – nobele vallei), zo noemden de Romeinen de kleine nederzetting. In de 8° eeuw werd er een abdij opgericht, genoemd naar Antonin, een missionaris die in het begin van de christelijke tijdrekening de Ruthenen bekeerde. Antonin werd heilig verklaard, en de stad werd dan maar naar hem genoemd. In de middeleeuwen was de stad vrij welvarend, vooral door de handel in wijn, saffraan, gedroogde pruimen; verder waren er leerlooierijen en lakenweverijen. De prachtige patriciërshuizen getuigen nog vandaag van die welvaart. Vestingmuren beschermen de stad, en Saint-Antonin kreeg een van de eerste stedelijke charters in het feodale Frankrijk (1140-1144).
In de 13° eeuw krijgt de kathaarse religie veel aanhangers. De nieuwe ideeën werden geïmporteerd dank zij de handel met Centraal-Europa. De paus en de Franse koning roepen op tot een kruistocht tegen de Albigenzen: hun legers moorden, plunderen en verkrachten. In 1212 wordt St Antonin belegerd en ingenomen; de abdij en de stad worden hierbij grotendeels verwoest. In 1226 verleent koning Louis IX zijn bescherming aan de stad, met als gevolg een nieuwe bloei van de handel, met Duitsland, Italië, Engeland, Holland. De adellijke heersers worden vervangen door Consuls, telkens gekozen onder de invloedrijke families voor een mandaat van één jaar.
In de 14° eeuw woedt de Honderdjarige Oorlog. Saint-Antonin ligt aan de grens van de Engelse bezittingen, en heeft heel wat te lijden van de oorlog: bezetting door de Engelsen in 1344 en 1351, terug Frans na een belegering van 2 jaar (1352-1354), dan terug Engels na het verdrag van Brétigny in 1369. De oorlog met zijn plunderingen, maar ook de zwarte pest zijn de belangrijkste oorzaken voor de armoede.
Toch breekt er een nieuwe periode van welvaart aan, de stad telt 6000 inwoners, en in de handelswijken worden tal van mooie stenen huizen gebouwd. Maar de godsdienstoorlogen komen eraan, en de hervormde godsdienst krijgt veel aanhang in Saint-Antonin. In 1562 verklaart de stad zich tot « Protestantse Republiek » en de « paapsen » worden verjaagd. De abdij en kerken worden ontmanteld, de vestingmuren versterkt. In 1622 belegert Louis XIII de stad, neemt ze in, en sloopt de muren. Daarop is het eventjes een rustige periode, waar beide religies naast mekaar bestaan, tot aan de herroeping van het « Edict van Nantes », waarbij de protestanten alle rechten verliezen.
De bouw van een spoorlijn in 1856, en de inrichting van een thermaal kuuroord (1924) doen nog even geloven aan een heropleving door het opkomend toerisme, maar de verwachtingen worden niet ingelost. De glorierijke periode van Saint-Antonin is definitief voorbij.
Een hele rits gebouwen zijn als monument geklasseerd: het centrum blijft bij uitstek een middeleeuws stadje, met zijn wirwar van smalle straatjes en pleintjes, net een openlucht-museum. Voor de inwoners lijkt de toekomst is niet zo rooskleurig, er is geen openbaar vervoer meer, er staan veel oude huizen te koop, winkels sluiten, nieuwe restaurants geven het op na één seizoen. Op zondag is er een leuke markt in Saint-Antonin-Noble-Val, waar tal van lokale producten worden verkocht: verse groenten en fruit, gedroogde fruit en specerijen, brood en banket, charcuterie et eendenlever, producten uit de biologische landbouw, wijn.. . Saint-Antonin-Noble-Val is de geschikte startplaats voor een uitstap naar de gorges van de Aveyron, met auto, motorfiets of fiets, of te voet. Je kan ook een kajak huren in Saint-Antonin, en de canyon van op het water verkennen. Er zijn mooie wandelingen te maken in de vallei en op het plateau, zowel korte familieuitstapjes, als het betere werk, met een klim langs steile paadjes vanuit de vallei naar het plateau. In de buurt zijn er heerlijke plekjes voor een picknick. Je kan bijvoorbeeld brood en beleg kopen op de markt, en ze op één van de banken langs de oever van de Aveyron verorberen.
Chambre d'hotes Artichaud ligt in Castelnau de Montmiral, zo'n 30 km van Saint Antonin noble val. Onze 3 mooie gastenkamers zijn erg comfortabel, er is een mooie grote tuin, een zwembad, een terras. We zijn een ecologisch vakantieverblijf. Onze table d'hotes (uiteraard bio!) is een aanrader. We organiseren ook wandelvakanties en fietsvakanties waarbij je de bastides albigeoises en de gorges van de Aveyron kan doorkruisen.
Tekst en foto's: © Chambres et table d'hôtes Artichaud
